h Dolar 8,6480 %-0.06
h Euro 10,1552 %-0.06
h BIST100 1.413,23 %0.41
h Bitcoin 382635 %4.60197
a Öğle Vakti 13:02
İstanbul 13°
  • Adana
  • Adıyaman
  • Afyonkarahisar
  • Ağrı
  • Amasya
  • Ankara
  • Antalya
  • Artvin
  • Aydın
  • Balıkesir
  • Bilecik
  • Bingöl
  • Bitlis
  • Bolu
  • Burdur
  • Bursa
  • Çanakkale
  • Çankırı
  • Çorum
  • Denizli
  • Diyarbakır
  • Edirne
  • Elazığ
  • Erzincan
  • Erzurum
  • Eskişehir
  • Gaziantep
  • Giresun
  • Gümüşhane
  • Hakkâri
  • Hatay
  • Isparta
  • Mersin
  • istanbul
  • izmir
  • Kars
  • Kastamonu
  • Kayseri
  • Kırklareli
  • Kırşehir
  • Kocaeli
  • Konya
  • Kütahya
  • Malatya
  • Manisa
  • Kahramanmaraş
  • Mardin
  • Muğla
  • Muş
  • Nevşehir
  • Niğde
  • Ordu
  • Rize
  • Sakarya
  • Samsun
  • Siirt
  • Sinop
  • Sivas
  • Tekirdağ
  • Tokat
  • Trabzon
  • Tunceli
  • Şanlıurfa
  • Uşak
  • Van
  • Yozgat
  • Zonguldak
  • Aksaray
  • Bayburt
  • Karaman
  • Kırıkkale
  • Batman
  • Şırnak
  • Bartın
  • Ardahan
  • Iğdır
  • Yalova
  • Karabük
  • Kilis
  • Osmaniye
  • Düzce
a
X

Safer Ayı 2021

Safer Ayı

Safer Ayı

Hicrî senenin ikinci ayı olan Safer Ayında gerçekleşen vakalar nedir?

Safer Ayı

Sözlükte “boş kalmak, boşluk; sararmak, sarılık; karında yaşayan kurtçuk” anlamlarına gelen safer kelimesinin kamerî takvimin ikinci ayına isim olması değişik şekillerde açıklanmıştır. Meşhur yoruma gore, Câhiliye döneminde haram aylardan muharremin peşinden Araplar bu ayda harbe çıkıp evleri boş kalmış olduğu yada saldırdıkları evlerin eşyasını alıp boşalttıkları için bu şekilde adlandırılmıştır. Bazı kaynaklarda, safer adı kelimenin “sararmak” anlamıyla irtibatlandırılarak Câhiliye devrinde insanların yüzlerinin sararmasına neden olan veba salgınının bu aya denk gelmesiyle açıklanır. Bazılarında ise bu ismin Araplar’ın geçimlerini teminde mühim bir yere haiz olan Yemen’deki Saferiyye adlı panayırla ilişkili olduğu, hatta bu panayırı kaçıranların aç kalmış olduğu belirtilir (başka açıklamalarla beraber bk. Enîs Ferîha, s. 62-64). İslâmî dönemde uğursuzluk anlamının silinmesi için bu aya “saferü’l-hayr” ya da “saferü’l-muzaffer” denilmiştir. Safer ayı Osmanlı belgelerinde (ص) kısaltmasıyla gösterilmiştir. Arab-ı bâide (Âd ve Semûd) döneminde mûcir, Arab-ı âribe döneminde s̱akīl şeklinde anılan safer ayının İslâm öncesi dönemdeki en ünlü isimlerinden biri nâcirdir. Muhtemelen “şiddetli ısı” anlamındaki necr kökünden gelen bu kelimenin sıcak mevsimlerdeki başka aylar için de kullanıldığı anlaşılmaktadır (adlandırmaların mevsimle ilişkisi ile ilgili bk. Cevâd Ali, VIII, 460-462).

İslâm’dan evvel Araplar seneyi altı kısma ayırıyor ve her kısım aynı adı taşıyan iki aydan oluşuyordu. Meselâ iki safer, iki cumâdâ, iki rebî‘ vardı; bu tarz şeyleri birbirinden ayırmak için birincisine “önce”, ikinciye “âhir” yada “sânî” benzer biçimde sıfatlar ekleniyordu. Ayrıca nesî uygulamasıyla muharrem ayı saferin yerine kaydırılarak safer ayı haram ay kabul ediliyordu. Muharrem ayı “saferü’l-evvel” yada “saferü’l-muharrem”, ikinci ay ise “saferü’s-sânî” diye adlandırılmakta, her iki ay “saferân” adıyla anılmaktaydı. Önceleri ödat olarak kullanılan muharrem kelimesi sonrasında bu ayın adı olmuş, ikinci safer de yalnızca safer olarak isimlendirilmiştir.

Câhiliye devrinde safer ayı uğursuz kabul edildiğinden bu ayda umre yapmak büyük günahlardan saseneıyordu. Yine bu ayda meydana getirilen evliliklerin uzun ömürlü olmayacağı, başlanan işlerin sonuçsuz kalacağı ya da fena biteceği şeklindeki bâtıl inançların İslâm’dan sonrasında da varlığını sürdürdüğü anlaşılmaktadır. Safer ayı hakkında Câhiliye anlayışını reddeden hadis (Buhârî, “Ṭıb”, 19; Ebû Dâvûd, “Ṭıb”, 24), daha fazla nesî uygulanarak saferin haram ay kabul edilmesinin yasaklandığı şeklinde yorumlanmıştır; sadece bağlam bu ayla ilgili bâtıl inanışların geçersiz olduğu anlamının çıkarılmasına da elverişlidir. Safer kelimesinin “karında yaşayan kurtçuk” anlamını temel alan başka bir yoruma gore ise bu hadiste, Câhiliye döneminde insan vücudunda yaşadığına ve acıkmış olduğu vakit insana musallat olup ziyan verdiğine inanılan minik bir canlı kastedilmekte ve bu konudaki inanış reddedilmektedir. Öte taraftan bazı kaynaklarda hadis benzer biçimde aktarılan, “Safer ayının çıkışını müjdeleyen hiç kimseye ben de cenneti müjdelerim” şeklindeki rivayetin (Zekeriyyâ b. Muhammed el-Kazvînî, s. 69) aslının bulunmadığı tesbit edilmiştir (Radıyyüddin es-Sâgānî, s. 61; Şevkânî, s. 438). Aynı şekilde bu aya mahsus olduğu nakledilen namaz, yakarış vb. ibadetlerle ilgili rivayetlerin de aslı yoktur.

İslâm tarihinde safer ayında meydana gelen mühim olaylardan bazıları şunlardır: Resûl-i Ekrem ile Hz. Ebû Bekir’in hicret için yola çıkmaları ve Sevr mağarasına sığınmaları (1/622), Ebvâ (Veddân) Gazvesi (2/623), Recî‘ ve Bi’rimaûne vak‘aları (4/625), Hayber seferi (7/628), Hz. Peygamber’in kızı Zeyneb’in vefatı (8/629), Resûlullah’ın vefatından önceki şiddetli hastalığı (11/632), Sıffîn Savaşı (37/657).


BİBLİYOGRAFYA

Lisânü’l-ʿArab, “ṣfr” md.

Buhârî, “Menâḳıbü’l-enṣâr”, 26, “Ṭıb”, 25, 45.

Yahyâ b. Ziyâd el-Ferrâ, el-Eyyâm ve’l-leyâlî ve’ş-şühûr (nşr. İbrâhim el-Ebyârî), Kahire 1400/1980, s. 41-42, 47-49.

Ezrakī, Aḫbâru Mekke (Melhas), I, 183-185.

Mes‘ûdî, Mürûcü’ẕ-ẕeheb (Abdülhamîd), II, 204-205.

Bîrûnî, el-Âs̱ârü’l-bâḳıye ʿani’l-ḳurûni’l-ḫâliye (nşr. C. E. Sachau), Leipzig 1923, s. 60-63, 69.

Radıyyüddin es-Sâgānî, el-Mevżûʿât (nşr. Necm Abdurrahman Halef), Beyrut 1985, s. 61.

Zekeriyyâ b. Muhammed el-Kazvînî, ʿAcâʾibü’l-maḫlûḳāt, Beyrut, ts. (Dârü’ş-şarki’l-Arabî), s. 69.

Nüveyrî, Nihâyetü’l-ereb, I, 157-159.

Kalkaşendî, Ṣubḥu’l-aʿşâ (Şemseddin), II, 374-380.

Tecrid Tercemesi, XII, 84-85.

Şevkânî, el-Fevâʾidü’l-mecmûʿa (nşr. Abdurrahman b. Yahyâ el-Muallimî), Kahire 1380/1960, s. 438.

Cevâd Ali, el-Mufaṣṣal, VIII, 454-462.

Enîs Ferîha, Esmâʾü’l-eşhür ve’l-ʿaded ve’l-eyyâm ve tefsîru meʿânîhâ, Trablus 1988, s. 54-64, 80-88, 90-92, 106-107.

Amr Abdülmün‘im, eṣ-Ṣaḥîḥ min feżâʾili’s-sâʿât ve’l-eyyâm ve’ş-şühûr ve me’btüdiʿa fîhâ, Tanta 1413/1993, s. 66.

E. Littmann, “Über die Ehrennamen und Neubenennungen der islamischen Monate”, Isl., VIII/3-4 (1918), s. 227-236.

Seyyid Abdülhâliḳ en-Nakvî, “Taḥḳīḳu esâmi’ş-şühûri’l-ʿArabiyye ve eyyâmi’l-üsbûʿ”, S̱eḳāfetü’l-Hind, XIII/4, New Delhi 1962, s. 14-15.

İnci Koçak, “Arapların Ay Takvimindeki Ay Adları”, DTCFD, XXXVII/1-2 (1995), s. 395-406.

Pakalın, III, 89-90.

A. J. Wensinck, “Safer”, İA, X, 53.

a.mlf., “Ṣafar”, EI2 (İng.), VIII, 764-765.

— 

Müellif: M. Kâmil Yaşaroğlu

Kaynak: TDV İslam Ansiklopedisi
 

Kaynak: Diyanet Haber

Haber Kaynağı – Diyanethaber

0 0 0 0 0 0
YORUMLAR

s

En az 10 karakter gerekli

Sıradaki haber:

Kıyamet alâmetleri 2021

HIZLI YORUM YAP

0 0 0 0 0 0

Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.

Sperrmüll Berlin

İstanbul escort Tuzla escort Acıbadem escort Bostancı escort Bağdat caddesi escort Erenköy escort Suadiye escort Küçükyalı escort Şerifali escort Kurtköy escort Sultanbeyli escort Göztepe escort Kayaşehir escort Çapa escort Bahçelievler escort Fatih escort Fındıkzade escort Beşiktaş escort escort girl dubai escort girls berlin seks hikayeleri sex hikayeleri sex izle sikiş kısa link